Dolores Vázquez

Poblicado o por
Resposta

Bendita hemeroteca. Estiven revisando o escrito hai vinte e tres anos sobre Dolores Vázquez e o chamado “Caso Vannikhof”. Por lembrar, ela foi acusada dun asasinato cando non tivo nada que ver. A presión ambiental e os libelos a levaron á cadea, pola súa condición de muller de carácter forte, lesbiana e segundo aquela fiscalía por ser “moi galega”. A maiores a Xustiza, unha vez acreditado o “erro xudicial” e detido o verdadeiro asasino, negouse a darlle compensación ningunha.

Estes días atrás a alcaldesa e a corporación municipal de Betanzos intentaron reparar, en parte, o acontecido con Dolores Vázquez cunha homenaxe pública á súa veciña. Tamén o vindeiro luns o goberno de España vaille outorgar a Medalla á Promoción dos Valores de Igualdade, nun intento de recoñecemento oficial, que se ben é reparador, tiña que ter sido hai moitos anos.

Hai dúas décadas, todos criamos que aquela falla xudicial era algo excepcional. Pero, foi o primeiro de moitas outras causas que virían despois, en especial no ámbito político. En datas próximas, todo indica que veremos nos xulgados a outra muller por ser a “esposa de”. En calquera caso, benvidos estes recoñecementos a Dolores Vázquez, a galega. E a moita honra.

https://diariodeferrol.elidealgallego.com/opinion/2026-04-23/dolores-vazquez-850975.html

Escravitude

Poblicado o por
Resposta

Hai uns vinte días a Asemblea Xeral da ONU aprobou, coa abstención de España e de medio centenar de países (a maioría europeos), unha resolución contra os máis de catrocentos anos do tráfico transatlántico de escravos africanos. Arxentina, EEUU e Israel votaron en contra.

A resolución considera que a escravitude foi o primeiro réxime mundial que codificaba aos seres humanos e aos seus descendentes como propiedade hereditaria, vendible e perpetua, “convertendo a reprodución humana nun mecanismo de acumulación de capital” cun especial sufrimento das nenas e mulleres de orixe africana que eran sometidas, de xeito sistemático, á violencia sexual e reprodutiva, para xerar man de obra escrava.

Pola parte que nos toca, resulta rechamante a abstención do noso país, que por unha incomodidade evidente nin publicou unha nota oficial desta resolución. Seguramente, as implicacións e posibles reclamacións están na súa base. Mais, isto abonda na nosa falta de memoria histórica. A cidadanía descoñece que ata principios do século XIX era legal a escravitude en España. Incluso en Ferrol temos un capítulo da nosa historia sen pechar cun ilustre personaxe local, presuntamente vinculado á trata de escravos.

https://diariodeferrol.elidealgallego.com/opinion/2026-04-16/escravitude-849448.html

A guerra do fin do mundo

Poblicado o por
Resposta

Estes días teño como lectura esta novela de Vargas Llosa publicada en 1981, que recrea literariamente a “guerra do canudos” no Brasil de 1896. A trama central é o conflito aberto entre os campesiños liderados por un fanático relixioso e os militares mandados a instancia dos grandes intereses económicos.

Hai todo un relato que ensina como o desfigurar a realidade e apostar por unha visión distorsionada, facendo da mentira a verdade leva ao fanatismo. Así como a mistura de política, relixión, miseria, explotación, barbarie e crueldade. A insurrección popular encabezada polo “profeta” Antonio Conselleiro vai a desenvolver a súa peculiar liberación e travesía do deserto ata a suposta terra prometida, construirá o seu propio templo e anunciará a vida do Anticristo ata desencadear a guerra do fin do mundo.

Esta novela parece oportuna, máis cando – na madrugada deste mércores pasado – estábamos á expectativa do que ía a acontecer con esa ameaza que anunciaba “a fin de toda unha civilización”. No seu día Saramago, e as letras portuguesas, creron que Vargas Llosa fixera un plaxio de Euclides da Cunha. En calquera caso, hoxe podería terse inspirado en Trump, Israel e todos os implicados en Ormuz.

https://diariodeferrol.elidealgallego.com/opinion/2026-04-10/a-guerra-do-fin-do-mundo-848177.html

Mio Cristo

Poblicado o por
Resposta

“Lux” seguro que acabará sendo o álbum do ano en curso. Na miña opinión profana, este disco debe ser escoitado como unha obra unitaria, como quen escoita unha ópera en quince actos. A nivel popular, “La Perla” é o buque insignia que máis se escoita nas radios e nas redes sociais.

A quen subscribe esta columna “Mio Cristo Piange Diamanti” resúltalle a máis salientable. Non por razóns relixiosas ou espirituais. Como ateo confeso lonxe estou desoutra interpretación. Simplemente, “Mio Cristo” alimenta en min un certo síndrome de Stendhal. A cuestión da fe atribuída a “Lux” – e que reforza esta canción última – non deixa de ser unha sorte de xustiza poética, que volve a poñer en valor o papel das mulleres no desenvolvemento dos feitos sociais.

Foi Xesús quen puxo en xaque a misoxinia do xudaísmo tradicional igualando á muller co home e dándolle un papel central a María Madalena. Ela fará a unción en Betania, acompañarao na súa crucifixión a diferencia de Pedro que tres veces o negará. Será a ela a quen se lle apareza Xesús no abrente do primeiro día da semana, será a encargada de anunciar a súa resurrección (Marcos 16,9). Ao fondo, podería volver a soar Rosalía con aquelo de “fai tremare la terra”.

https://diariodeferrol.elidealgallego.com/opinion/2026-04-02/mio-cristo-846727.html

Ateneo: cultura e liberdade

Poblicado o por
Resposta

A catro meses da morte do ditador, un grupo de cidadáns significados de Ferrol, decidiron darlle unha oportunidade á cultura local, procedendo á formación do Ateneo Ferrolán. É dicir, hai cincuenta anos, aínda baixo a normativa legal franquista, retomouse a tradición ateneísta, que se iniciara un século antes, en 1879.

Así, a acta redactada, por aquel entón “en El Ferrol del Caudillo” un 23 de marzo de 1976, abriu unha fiestra á liberdade cultural e de pensamento na nosa comarca. Nos primeiros tempos a súa actividade estaba seguida pola policía da brigada de información, que tomaba boa nota do que se falaba e quen, nos eventos do refundado Ateneo, conscientes de que a cultura non é un simple pasatempo, senón a base da transformación da sociedade. Estaban, aínda, en aquel intento de sobrevivir o réxime sen Franco e a dez meses da matanza dos avogados de Atocha, nun cruel intento de desbotar a democracia.

Pasaron moitas cousas nestas cinco décadas. Mais, hoxe esta entidade é unha das principais da comarca e do país. Quizais, o máis salientable sexa que – grazas ao esforzo colectivo da cidade e de Ferrolterra – en tres anos estaremos a celebrar o 150 aniversario do primeiro Ateneo Ferrolán.

https://diariodeferrol.elidealgallego.com/opinion/2026-03-26/ateneo-cultura-e-liberdade-845181.html