Sobre arte

Necesitamos a arte porque intentamos captar un intre da propia existencia humana. Porque somos conscientes da imposibilidade de atrapar o Tempo e queremos, de algún xeito, vencer a nosa fraxilidade, que finalmente faranos desaparecer. Hai quen pensa que a arte ten unha íntima relación coa idea do ben social. Que é unha mistura de sensibilidade anti-autoritaria e culto á creación que revela algo novo.

Se unha obra de arte fora aquela que revela algo novo, estaría acabada cando o propio artista sería quen de transmitir os sentimentos que experimentou cando estaba a crear. Mais, seguramente toda ela é unha obra “imperfecta” porque en cada persoa pode causar diversas e antagónicas sensacións.

A sociedade mudou, e en certo grado as palabras de Tolstoi estanse a cumprir, sobre aquelo de que a arte do porvir non sería obra de artistas profesionais que vivirían unicamente dunha actividade artística remunerada. Que a arte sería obra de todas as persoas. En calquera caso, é difícil saber onde está a liña divisoria entre puro entretemento e aquela obra que pase a ser considerada verdadeira arte. Pero, o máis sinxelo é saber se fainos, de algún xeito, felices e mellores. Para iso temos creado a arte.

https://www.diariodeferrol.com/articulo/opinion/sobre-arte-5085864

Bonos activa comercio

A pesar de que, teoricamente, os consumidores poderíamos descargar os bonos de desconto da Xunta de Galicia o letreiro é claro: “Rexistro de usuarios pechado”. Os bonos activa comercio era unha campaña que, inicialmente, ía descorrer entre o catro de novembro até o día de fin de ano. Pero, non foi así. En dous días os fondos aportados pola administración autonómica, de dous millóns e medio de euros, esgotáronse.

Seguramente, esta campaña autonómica acadou os obxectivos dos seus promotores políticos. Encheu os xornais, as radios e as televisións de noticias e fotos para eles. A Xunta poderá darnos os datos do retorno económico que, presumiblemente, parece que vai ir para o pequeno comercio. Tamén, é necesario saber quen realmente foron os beneficiarios finais. Se cumpren ser un comercio de proximidade ou se, ante a falta dunha maior regulación, son as grandes cadeas comerciais, as franquías ou as grandes marcas.

Ao comercio comarcal a campaña sábelle a pouco, o runrún di que eses bonos foron como botar unhas gotas no deserto do Sáhara. O pequeno comercio resiste. Grazas ao seu bo produto, ao seu trato personalizado e á súa profesionalidade. Son un ben ao servizo do conxunto da cidadanía.

https://www.diariodeferrol.com/articulo/opinion/bonos-activa-comercio-5077175

O poder da risa

Sara subiu unha foto dela rindo ás súas redes sociais e ao pé puxo: “Nada é máis valioso ca risa”. Isto levoume a buscar o libro de Umberto Eco “O nome da rosa” e a revisar o diálogo entre o franciscano Guillerme de Baskerville e o vello bibliotecario cego da abadía Jorge de Burgos. Este último inspirado na figura de Jorge Luis Borges, por momentos tamén bibliotecario, que tiraba das súas dotes oratorias e memorísticas para paliar os impedimentos da súa cegueira.

Aquel debate versaba sobre o segundo libro de Aristóteles que Eco atribúe, fundamentalmente, ao estudio da comedia e da risa. O vello bibliotecario, convertido nun extremista defensor da súa verdade acaba sendo un asasino de todos aqueles que pretenden ler esta obra, ante o temor de que a reputación do filósofo grego converta o seu tratado sobre a risa nun poder subversivo. Non temes a aquelo do que fas burla.

A maiores, Jorge de Burgos cre ca risa pode provocar a libre elección da xente e do seu xeito de vivir, sen as normas impostas por uns que consideran que a súa é a verdade única e o seu poder lei, que hai que cumprir. En calquera caso, si, anoten: nada hai máis valioso ca risa, fomenta a felicidade e a liberdade das persoas.

https://www.diariodeferrol.com/articulo/opinion/poder-da-risa-5068098

Paiporta

Hai momentos na vida que as palabras achícanse, reducen a nada o seu tamaño e parece que até perden os seus significados. A dor faise plena e a traxedia deixa de ser unha invención cultural grega para ser a existencia humana mesma. As imaxes desta semana están a dar exemplos que amosan que as portas do inferno están sempre preto.

Acompañando á traxedia e á dor está o caos do momento, que algúns pretenden aumentar, tanto para eludir responsabilidades na xestión directa como para as súas avaricias persoais como políticas. A estes represéntalles un vello lema capitalista: “Cando vexas sangue nas rúas, fai bos negocios”. Patético.

As mentiras, os bulos, a incompetencia, o odio e o desprezo aos servizos públicos precarizados, a violencia e o atentando contra o presidente Pedro Sánchez, contra todo e contra todos, pretenden manipular a angustia e a ira lexítima das persoas afectadas. Non vencerán os partidarios da escuridade.

Fronte a todo isto están esas forzas que a xente saca de dentro de si, que amosa o por que da nosa existencia como comunidade. O tirar cara adiante, sobrepoñerse ás catástrofes para volver a levantarnos. A pesar da dor a fraternidade abrirá as fiestras para a luz da xustiza.

Borges, Torrente e máis

Primeiro teño que agradecer que me lean, dicirlles que cando falei de Borges non pretendía facer ningunha traza ideolóxica do autor do Aleph. Limitábame a contar o que me atrae del desde o punto de vista literario e a raíz de varias conversas, que se suscitaron de aquela, dicir que son dos que pensa que as obras – en calquera faceta humana – quedan disociadas da propia personalidade de cada autor. Falar dun creador ou creadora tampouco implica simpatizar coa esta ou aquela ideoloxía, nin xustificar nada.

Debemos queimar a “Divina Comedia” porque Dante era un integrista relixioso? “A democracia en América” pola posición de Tocqueville sobre a escravitude ou polo seu desprezo coa clase traballadora? Debemos culpar a Torrente Ballester por buscar protección ante a represión fascista, ou é moito máis importante a súa obra e a defensa que del fixeron persoas como Carvalho Calero, Álvaro Cunqueiro e Carlos Casares?

Permítanme contarlles que hai pouco puiden recuperar a miña colección das catorce obras de Torrente Ballester. Agora están a carón da súa “Antología de José Antonio” (FE 1940) e de “Gonzalo Torrente Ballester: biografía de un ferrolano” de quen foi profesor meu, José Antonio Ponte Far.

https://www.diariodeferrol.com/articulo/opinion/borges-torrente-e-mais-5050927